Malpertuisplein

De parochiewijk Malpertuis aan de noordwestzijde van Maastricht werd in 1957 ontworpen door stedenbouwkundige Frans Dingemans. De wijk is opgezet rond een centrale kern met kerk, scholen en het Malpertuisplein. Aan een parkeerplein bevonden zich kleinschalige winkels met daarboven portiekwoningen. Naarmate winkels leeg kwamen te staan en de woningen niet meer voldeden aan de huidige eisen op het gebied van toegankelijkheid en duurzaamheid, ontstond de behoefte aan een nieuwe invulling die recht doet aan de betekenis van deze plek voor de buurt. Het nieuwe Malpertuisplein biedt ruimte aan 59 duurzame en toegankelijke woningen in de sociale- en middenhuur-sector. Ook keert het buurthuis terug in het gebouw, zodat het gebouw net als vroeger een ontmoetingsplek voor de buurt vormt. In het ontwerp is gezocht naar een heldere, rationele structuur met een rijke variatie aan woningtypes voor een brede doelgroep, die zich oriënteren op de omgeving en het gebouw verbinden met de straat en buurt.

De meanderende vorm van het gebouw creëert verschillende buitenruimtes: De hoofdmassa vouwt zich om een groen voorplein met 6 bestaande, monumentale bomen en wadi heen. De architectuur maakt onderscheid in formele voorgevels, en informele, groen begroeide galerij-gevels aan de hofzijde. Balkons op de verdieping en voordeuren op de begane grond verbinden de woningen met de openbare ruimte. Deze loopt onder de verbindingsbrug met groene klimplanten door naar de binnenhof met parkeerplaats. De derde buitenruimte is een intieme binnentuin, met bomen en bankjes, begrensd door een nieuwe pergola. De rationele, maar gedetailleerde baksteenarchitectuur van het nieuwe Malpertuisplein voegt zich naadloos in de naoorlogse bouwstijl van de parochiewijk. De zandkleurige baksteen met raamkaders en een pergola van zandkleurig beton verwijzen naar de oorspronkelijke architectuur op deze plek. Zij vormen mooie punten van herkenning voor nieuwe en oude bewoners. Rondom het bomenplein liggen de voordeuren aan een eigentijdse Delftse stoep, met voor Maastricht typische hardstenen accenten, waarbij de huisnummers in de gefrijnde oppervlakken zijn gewaterstraald. De nieuwe woningen zijn toegankelijk en all-electric, voorzien van warmtepompen en zonnepanelen. Het gevelontwerp kent een gebalanceerde open-dicht verhouding, waarbij de gevelopeningen op het zuiden het kleinste zijn. Deze worden bovendien beschermd tegen de zon door de diepe leefgalerijen, vormgegeven als stalen pergola‘s, waartegen klimplanten aan staaldraden omhoog groeien en hittestress reduceren.

Waar vroeger de winkels het centrum van de wijk vormden, ontstaat nu een nieuw soort ontmoetingsplek. Niet de commerciële functie, maar het nieuwe buurthuis ‘de Buurbrök‘ en de groene buitenruimte vormen het hart van de buurt. Brede galerijen met bruggen en tuinen vormen plekken voor spontane ontmoetingen tussen bewoners. Aan de Buurtbrök ligt een besloten binnentuin, die via een pergola verbonden is met het bestaande complex aan de Malpertuisstraat. Zo bouwt het nieuwe Malpertuisplein voort op de geschiedenis van de plek en geeft het tegelijkertijd een eigentijdse invulling aan wonen, ontmoeten en samenleven.

Stedenbouw en ontwerp openbare ruimte: Ziegler Branderhorst
Fotografie: © Hugo Thomassen

2021 - 2025